I. تێڕوانینێکی گشتی بۆ بەرهەمە لاستیکییەکانی کەفکراو

بەرهەمەکانی لاستیکی فۆم بە شێوازی کەفکردنی فیزیکی یان کیمیایی بەرهەم دەهێنرێن لەگەڵ لاستیک وەک مادەی بنەڕەتی بۆ بەدەستهێنانی بەرهەمی پێکهاتەی کونیلەدار لاستیکی هاوشێوەی ئیسفەنج. ئەم تەکنەلۆژیایە لە پیشەسازییە جیاوازەکانی بەرهەمهێناندا بە شێوەیەکی بەرفراوان بەکارهێنراوە، وەک مۆری دەرگا و پەنجەرەی ئۆتۆمبێل، پادی کوشنینگ، گاسکێتی بیناسازی بینا، کەرەستەی بومەلەرزەزانی، دامەزراوەی پاراستنی وەرزشی و هتد.

1、چەمکی لاستیک کەفاوی

ئەوەی پێی دەوترێت لاستیکی کەفکراو بە شێوەیەکی بەرفراوان بە تەکنەلۆژیای کەفکردنی لاستیک ناسراوە، بەکارهێنانی مادەی کەفکردنی تایبەتە بۆ چارەسەرکردنی لاستیک، بەجۆرێک کە لاستیک ئەدای تایبەتمەندی ئامرازێکی پرۆسێسکردنی هەیە. ئەم تەکنەلۆژیایە زیاتر لە بواری بەرهەمهێنانی ئێستادا بەکاردەهێنرێت، باوترین شێوازی کاری بەرهەمهێنانە لەم قۆناغەدا.

2、پۆلێنکردنی بەرهەمە لاستیکییەکانی کەف

بەرهەمی لاستیکی کەفکراو لە ئێستادا یەکێکە لە بەرهەمە بەکارهێنراوەکان لە بواری بەرهەمهێناندا، کە دەتوانرێت دابەش بکرێت بەسەر دوو جۆر پێکهاتەی وردە کونیلەیی و پێکهاتەی کونیلەدار بەپێی کونیلەکان. وە دەتوانرێت پێکهاتەی مایکرۆپۆرۆس دابەش بکرێت بەسەر بەرهەمی کەفکردنی جیاواز و بەرهەمی کەفکردنی بەردەوام. بەپێی مادەی خاوی لاستیک دەتوانرێت دابەش بکرێت بەسەر ئەم بەرهەمەدا بۆ بەرهەمی کەفکردنی لاستیکیی سروشتی، بەرهەمی کەفکردنی ئایزۆپرین، بەرهەمی کەفکردنی SBR، بەرهەمی کەفکردنی لاستیکیی ئیتیلێن پرۆپیلین و هتد.

دووەم: بەرهەمە لاستیکییەکانی فۆم لەگەڵ شیکاری

بەرهەمە لاستیکییەکانی کەفکراو زیاتر و زیاتر لە کۆمەڵگای ئێستادا بەکاردەهێنرێن، پرۆسەی بەرهەمهێنان و بەرهەمهێنانی و کەفی پلاستیکی گەرمی جیهانی جیاوازی هەیە، خێرایی cross-linking ڤولکانکردنی هەیە و خێرایی شیبوونەوەی مادەی کەفکردنەکە لەگەڵ کێشەکەدا بگونجێت. واتە مادەیەکی لاستیک سەرکەوتوو کەف دەکات جگە لە خێرایی پەیوەندی بڕبڕەیی پەیوەندییەکی نزیک هەیە لە نێوان پرۆسەی ڤولکانکردنی ماددە لاستیکییەکان و شیبوونەوەی مادەی فڕێدان کاتێک ڕوودەدات کە بنەماکە لە بنەڕەتدا وەک یەکە، درێژکراوەی دیواری فراوانبوونی گازین بۆ بەرهەمهێنانی پرۆسەی بەرگری هاوتا.

1、هەڵبژاردنی مادەی سەرەکی

لە پڕۆسەی دروستکردندا، بەزۆری پێویستی بە ئامانجە تایبەتەکانی بەرهەمەکە هەیە بۆ هەڵبژاردنی مادەی لاستیکی زانستی، ئەم ماددانە لە هەڵبژاردنی نەرم، بەهێزی مامناوەند، بڕێکی باش لە لاستیکی بەرهەمە لاستیکییە سروشتییەکان، بەڵام هەروەها بۆ هەڵبژاردنی هەندێک لاستیک دەستکرد بۆ دابینکردنی پێداویستییەکانی بەرهەمەکە. بۆ بەرھەمھێنانی بەرھەمی کەفی بەرگری ڕۆن، جگە لەوەی پێویستی ھەڵبژاردنی لاستیکێکی زانستی زانستی گونجاوە، بەڵام بۆ شیکردنەوەی ڕێژە و پەیوەندی نیۆپرین، و تەنانەت بۆ دابینکردنی پێداویستییەکانی ھەندێک بەرھەمی تایبەت، دەتوانی دوو جۆر یان زیاتر لە لاستیک و فۆرمەکەی بەکاربھێنیت.

2、هەڵبژاردنی مادەی کەف

مادەی کەفکردن گرینگترین پەیوەندییە لە تەواوی بەرهەمهێنانی لاستیکی کەفکراودا، و هەڵبژاردنی پەیوەندییەکی نزیک بە کارایی و کوالیتی کارەوە هەیە. بەگشتی ئەدای باشی بەرهەمە کەفەکان دەبێت مادەی کەفکردنێکی زانستی و گونجاو هەڵبژێرن، هەروەها بڕی مادەی کەفکردن، بەکارهێنانی ڕێگاکان بۆ دابینکردنی پێداویستییەکانی گەشەپێدانی کۆمەڵایەتی ئێستا. لە ئێستادا، مادەی فڕێدان بە شێوەیەکی سەرەکی مادەی فڕێدانی ئۆرگانی و مادەی فڕێدانی نائۆرگانیکی دوو لەخۆدەگرێت. مادەی فڕێدانی نائۆرگانیک بە شێوەیەکی سەرەکی ئاماژەیە بۆ بیکاربۆناتی سۆدیۆم، بیکاربۆناتی ئەمۆنیۆم، یوریا و هتد. ئەم مادە فڕێدانانە سوودەکانی خێرایی شیبوونەوەی خێرا و پلەی گەرمی نزمیان هەیە لە بەکارهێنانەکەدا، لە ڕووی تیۆریەوە ئەدای کەفکردنیشی باشترە. بەو پێیەی ئەو گازەی کە بەهۆی ئەم تەکنەلۆژیایەوە بەرهەم دێت لە بەکارهێناندا بە شێوەیەکی سەرەکی دووەم ئۆکسیدی کاربۆن و ئامۆنیا و هتد، بوونی ئەم گازانە وا دەکات کە پێکهاتەی لاستیکەکە ڕێژەی ڕژانی گەورەی هەبێت، ئەستەمە لاستیکێکی فۆمی کونە داخراو دروست بکرێت، بەرهەمهێنانی لاستیکی فۆم کوالیتی نزم، بەهێزی کەم، بچووکبوونەوە، ئاسانە بۆ شێواندن، بۆیە لە ڕادەبەدەر ئاسانە بۆ بەکارهێنانی بە تەنیا لە کارەکەدا، و بە گشتی دەتوانرێت وەک ئۆرگانیک بەکاربهێنرێت مادەی کەفکردن بۆ بەکارهێنان.

کارەکانی ئێستا، ئێمە بە شێوەیەکی باو بەکارهێنراوین مادەی کەفکردن بە شێوەیەکی سەرەکی نایترۆجین دیکاربۆنامید، نایترۆسۆ، دیبێنزۆسولفۆنیل هایدرازید ئیتەر و هتد.. ئەم ماددانە لە بەکارهێنانی پلەی گەرمی شیبوونەوەی نزیکەی 200 پلەی سەدی یان زیاترە، و لە پرۆسەی بەرهەمهێناندا هەروەها پێویستیان بە زیادکردنی مادەی فڕێدانی یارمەتیدەری ترە، وەک یوریا، ئۆکسیدی مەگنیسیۆم، ئۆکسیدی زینک، هتد.، بۆیە خۆی شیبوونەوە زۆر کەم دەبێتەوە، شیبوونەوەی گەرمی ئەو گازەی بەرهەم دێت بە شێوەیەکی سەرەکی نایترۆجین و دووەم ئۆکسیدی کاربۆن و ئامۆنیا و هتد لەخۆدەگرێت، ئەم گازانە نەک تەنها ژەهراوی نین، بێ بۆن، تەنانەت سوودی ئەوەی هەیە کە ژینگە پیس نەکەن، ڕەنگیان نەگۆڕێت. قەبارەی کونیلەکانی بەرهەمەکانی فۆمی لاستیک کە بە مادەی کەفکردن دروست دەکرێن گەورەترە، هەروەها ڕێژەی بچووکبوونەوەش گەورەترە؛ لە کاتی بەکارهێنانی مادەی کەفکردندا، مادەی کەفکردنی یارمەتیدەر ترشی ستیریک، ئالۆم و هتد.

3، هەڵبژاردنی سیستەمی ڤولکانزەکردن

سیستەمی ڤولکانکردن زۆر گرنگە لە پرۆسەی توێژینەوەی بەرهەمە کەفەکاندا، پێش هەموو شتێک ئایا هاوتاکردنی سیستەمی ڤولکانزەکردن و سیستەمی کەفکردن کلیلی دروستکردنی ئەدای باشی بەرهەمە کەفەکانە یان نا. لاستیکێک دەتوانرێت بە سەرکەوتوویی کەف بکرێت، گرنگترین شت پرۆسەی ڤولکانکردنی لاستیکە و پرۆسەی شیبوونەوەی مادەی کەفکردنەکە دەبێت لە بنەڕەتدا هاوکات بێت، یان کاتی گۆگرد لە کاتی کەفکردن کەمێک لە پێشەوە بێت. بۆیە دوای هەڵبژاردنی سیستەمی ڤولکانزەکردن، سیستەمی کەفکردن ڕێکبخە بۆ ئەوەی لەگەڵیدا بگونجێت، یان دوای هەڵبژاردنی سیستەمی کەفکردن، سیستەمی ڤولکانزەکردنەکە ڕێکبخە بۆ ئەوەی لەگەڵیدا بگونجێت.

4、هەڵبژاردنی پڕکەرەوەی بەهێزکەر

ڕەشی کاربۆنی و سیلیکا و ماددە بەهێزکەرەکانی تر دەتوانن بەهێزی و ڕەقبوونی بەرهەمە لاستیکییەکانی کەفکراو باشتر بکەن، زیادکردنی گونجاوی کاربۆناتی کالیسیۆم و گڵ و پڕکەرەوەکانی تر دەتوانێت ئەدای پرۆسێسکردنی لاستیکەکە باشتر بکات و تێچووی کەم بکاتەوە. ڕەشی کاربۆنی پێویستە ڕەشی کاربۆنی FEF و SRF نیمچە بەهێزکراو هەڵبژێرێت، فیلەر دەبێت کاربۆناتی کالیسیۆمی سووک و گڵ و هتد هەڵبژێرێت، ڕێژەکە نابێت زۆر بێت، باشترە ٢٠ بۆ ٤٠ کۆپی بێت.

5、هەڵبژاردنی پلاستیککەر

پێداویستیەکانی پلاستیککەر بریتین لە: کاریگەری پلاستیککردنی باش، ژەمی کەم، ڕێژەی مژینی خێرا، گونجانی باش لەگەڵ لاستیک، ناجێگیری بچووک، هیچ کۆچکردنێک، ژەهراوی نییە، بێ بۆن، هەرزان و ئاسانە بۆ بەدەستهێنان. پلاستیککەر دەتوانێت پلەی پەرشوبڵاوی مادەی ئاوێتەکەر، پرۆسێسکردن و قاڵبدانی تێکەڵەی لاستیک باشتر بکات. بەرهەمە لاستیکییەکانی فۆم کە پێویستیان بە چەندەهاکەری فۆمی بەرزە، بڕی گشتی پلاستیککەری زیادکراو گەورەترە، و گونجانێکی باش لەگەڵ پلاستیککەری لاستیک هەڵبژێرە.

6、هەڵبژاردنی دژە ئۆکسێنەر

بەرهەمە لاستیکییەکانی فۆم بۆ پێکهاتەی کونیلەدار، ڕووبەری ڕووی گەورەترە، تاڕادەیەک ئاسانترە بۆ پیربوون، دەبێت لەگەڵ دژە ئۆکسێنەرەکاندا تێکەڵ بکرێت. بنەمای هەڵبژاردنی دژە ئۆکسێنەر هەم کاریگەری باشی دژە پیربوونە، بەڵام هەروەها کاریگەری لەسەر شیبوونەوەی مادەی کەفکەر نییە. دەتوانێت 4010 و 264 و MB و دژە ئۆکسێنەرەکانی تر هەڵبژێرێت، بڕی زیاتر لە بەرهەمە لاستیکییەکانی گشتی.

7، بنەمای کەفکردنی لاستیک

بەرهەمهێنانی کەفکردنی لاستیکیی ڕەق لە ئیسفەنجەکەی لاستیک، بنەماکە بریتییە لە زیادکردنی مادەی کەفکردن لە لاستیکەکەی هەڵبژێردراودا یان دووبارە زیادکردنی مادەی کەفکردن، شیبوونەوەی مادەی کەفکردن لە پلەی گەرمی ڤولکانکردندا بۆ دەردانی غاز، دەورە دراوە بە لاستیک بۆ دروستکردنی کونێکی بڵق 'بەجۆرێک کە فراوانبوونی لاستیکەکە بۆ دروستکردنی ئیسفەنجێک.

ئەو هۆکارە سەرەکیانەی کە پێکهاتەی کونیلەی بڵقەکە دیاری دەکەن و کاریگەرییان لەسەر دروست دەکات بریتین لە: بڕی گازی مادەی فڕێدان، ڕێژەی بڵاوبوونەوەی گازی ناو لاستیکەکە، چەسپاوی لاستیکەکە و خێرایی ڤولکانکردن، کە گرنگترینیان هاوتاکردنی بڕی گازی مادەی فڕێدان، خێرایی دروستبوونی غاز و خێرایی ڤولکانکردنی لاستیکەکە.

بۆ دروستکردنی بەرهەمی لاستیکیی باشتر، هەڵبژاردنی جۆرەکانی مادەی فڕێدان و سیستەمی ڤولکانکردنی لاستیک کلیلە. دوو شێوازی تایبەت هەیە: ١.

سەرەتا بەپێی پلەی گەرمی ڤولکانزەکردن پلەی گەرمی شیبوونەوە و مادەی فڕێدانی گونجاو هەڵبژێردرێت، پاشان بەپێی خێرایی شیبوونەوەی مادەی فڕێدانەکە لە پلەی گەرمی ڤولکانزەکردندا بۆ ڕێکخستنی خێرایی ڤولکانکردنی لاستیکەکە، وەک بەکارهێنانی پرۆمۆتەری درەنگ و پرۆمۆتەرەکانی تر و سیستەمی ڤولکانزەکردن، دەتوانرێت بەکاربهێنرێت بۆ ڕێکخستنی بڕی پرۆمۆتەر بۆ ڕێکخستنی خێرایی ڤولکانزەکردن.

دووەم: لە حاڵەتی سیستەمی ڤولکانزەکردندا بۆ دیاریکردنی خێرایی ڤولکانزەکردن، بەپێی هەڵبژاردنی جۆرەکانی فۆم و قەبارەی تەنۆلکەکانی گونجاو. هەروەها قەبارەی تەنۆلکەکانی مادەی فڕێدان یەکێکە لە گرنگترین هۆکارەکان بۆ دیاریکردنی خێرایی شیبوونەوەی مادەی فڕێدانەکە. قەبارەی تەنۆلکەکان کەم دەبێتەوە، ڕووبەری ڕووی تایبەتی تەنۆلکەکان زیاد دەکات، کارایی گواستنەوەی گەرمی زیاد دەکات، خێرایی شیبوونەوە خێراتر دەبێت، بۆیە دەتوانرێت هاوسەنگی نێوان خێرایی شیبوونەوەی مادەی فڕێدان و خێرایی ڤولکانکردنی لاستیکەکە ڕێکبخرێت بە هەڵبژاردنی قەبارەی تەنۆلکەکانی گونجاوی مادەی فڕێدانەکە.

سێ: تەکنەلۆژیای پرۆسێسکردن

1、پلاستیککردن

جەوهەری پلاستیککردنی لاستیکی خاو بریتییە لە شکاندن و لەناوبردنی زنجیرەی ماکرۆمۆلیکولەری لاستیک. باشترکردنی پلاستیسیتی لاستیک، بەجۆرێک کە پرۆسەی تێکەڵکردن و تێکەڵکردنی مادەی ئاوێتەکەرەکە ئاسانتر ئەنجام بدرێت. لە ئامادەکردنی بەرهەمەکانی لاستیکی فۆمدا، تا پلاستیسیتی لاستیک باشتر بێت، ئاسانترە بۆ دروستکردنی بەرهەم بە کونەکانی بڵقی یەکسان و چڕی بچووک و ڕێژەی بچووکبوونەوەی بچووک. بۆیە پێویستە لاستیکە خاوەکە بە تەواوی پلاستیک بکرێت.

2、هەڵگرتن

دوای ئەوەی لاستیکەکە تێکەڵ دەکرێت، دەبێت بۆ ماوەیەکی زۆر دابنرێت، بەگشتی 2~4h، بەجۆرێک کە زیادکەری جۆراوجۆر بە تەواوی لەناو تێکەڵەی لاستیکەکەدا بڵاوببێتەوە. تا زیادکراوەکانی لاستیک بە شێوەیەکی یەکسانتر بڵاوبکرێنەوە، سەقامگیری قەبارەی بەرهەمەکە و نەرمی ڕووی بەرهەمەکە و یەکسانی بڵقەکان باشتر دەبێت.

3、پلەی گەرمی

فۆمی لاستیک زۆر هەستیارە بە پلەی گەرمی. هەمان مادەی لاستیکی کاریگەری جیاوازی کەفکردنی هەیە لە پلەی گەرمی جیاوازدا. لەبەر ئەوەی سیستەمی کەفکردن و سیستەمی کەفکردن بە شێوەیەکی جیاواز هەستیارن بە پلەی گەرمی، گۆڕینی پلەی گەرمی ڤولکانزەکردن کێشەی هاوتاکردنی سیستەمی ڤولکانزەکردن لەگەڵ سیستەمی کەفکردن ڕێکدەخاتەوە.

4、فۆڕمکردن

شێوازەکانی قاڵبکردنی بەرهەمە لاستیکییە کەفییەکان بریتین لە: قاڵبکردنی دەرهێنان، قاڵبدان، قاڵبکردنی تەخت و هتد. بەرهەمە فۆمکراوەکانی EPDM بە شێوەیەکی باو لە قاڵبکردنی دەرهێناندا بەکاردەهێنرێن، و NBR زیاتر لە قاڵبکردندا بەکاردەهێنرێن.